Dàn ý Phân tích đoạn trích Tình cảnh lẻ loi của người chinh phụ hay nhất – Ngữ văn lớp 10

Bài giảng: Tình cảnh lẻ loi của kẻ chinh phụ – Cô Trương Khánh Linh (Thầy )

Đề bài: Lập dàn ý Phân tích đoạn trích Tình cảnh lẻ loi của người chinh phụ (bài 2)

I. Giới thiệu

– Giới thiệu tác giả Đặng Trần Côn và dịch giả Đoàn Thị Điểm: tên, người, sự nghiệp văn chương

– Giới thiệu tác phẩm Chinh phụ ngâm (hoàn cảnh sáng tác) và đoạn trích nói về hoàn cảnh lẻ loi của người chinh phụ (vị trí, nội dung đoạn trích).

II. Thân thể

1. 16 câu đầu: Cảm giác lẻ loi, lẻ loi của người chinh phụ.

một. Các hành động lặp đi lặp lại và nhàm chán.

– “Bước lặng lẽ”: Bước đi lặng lẽ bên hiên vắng.

– “Tin đòi một phen”: Vào phòng cuốn màn, buông màn

→ Hành động lặp đi lặp lại trong vô thức, thể hiện sự bất lực, bấp bênh của kẻ chinh phục

– Từ “vắng anh”: Không chỉ gợi sự im lặng của không gian mà còn cho thấy sự trống vắng trong lòng người chinh phụ.

b. Tích cực chờ tin chồng

– Ban ngày:

+ Người chinh phụ gửi niềm hi vọng vào tiếng thước kẻ – loài chim báo tin vui.

+ Nhưng sự thật “cái thước không kể”: Tin chồng về nàng vẫn im lặng.

– Đêm:

+ Người chinh phụ thức cùng ngọn đèn mong ngọn đèn biết tin về chồng, sẻ chia nỗi lòng cùng nàng.

+ Thực tại: “Chiếc đèn không biết” “lòng em buồn” Câu thơ có hình thức khẳng định rồi phủ định đặc biệt, ngọn đèn có biết hay không vì nó chỉ là vật vô tri vô giác không thể chia sẻ tấm lòng. với kẻ chinh phục.

+ So với câu ca dao “khăn quàng thương nhớ ai” thì câu ca dao còn có hình ảnh ngọn đèn. Nếu như “chiếc đèn” trong ca dao là người bạn tri kỷ với người con gái thì ở đây “chiếc đèn” đung đưa lại khoét sâu nỗi đau trong lòng người.

Xem thêm bài viết hay:  Tình yêu quê hương là một tình cảm thiêng liêng đối với mỗi con người (dàn ý - 10 mẫu)

– Hình ảnh so sánh “đèn hoa” và “bóng người”.

+ “Hoa đèn” bấc đèn, thực chất là than củi. Cũng như ngọn đèn cháy hết mình rồi chỉ có hoa đèn tàn, người phụ nữ kiên nhẫn đợi chồng nhưng cuối cùng lại nhận lấy sự cô đơn, trống vắng.

+ Liên tưởng đến nỗi cô đơn của Thúy Kiều sau khi từ biệt Thúc Sinh và trở về với chiếc bóng năm cánh:

“Người về bóng năm thước/Người đi xa một mình”

c. Cảm xúc bất thường của kẻ chinh phục về ngoại cảnh.

– “Tiếng gà gáy”, “sương”, “hoa”: Là những hình ảnh gắn liền với cuộc sống thôn quê yên bình, bình dị.

– Từ láy “eo sèo, phấp phới”: Cực tả vẻ hoang vắng, ớn lạnh, rợn người của cảnh vật.

→ Dưới con mắt cô đơn, trống trải của kẻ chinh phạt, những cảnh vật vốn gắn liền với cuộc sống êm đềm, lặng lẽ giờ trở nên hoang vu, lạnh lẽo khác thường. Đó là cách tả cảnh để ngụ tình.

d. Cảm giác khác thường của kẻ chinh phục phụ về thời gian.

– “Tiếng dài”, “sâu thẳm”: Thể hiện sự lan tỏa của nỗi nhớ nhung vô tận.

– Biện pháp so sánh kết hợp với từ có giá trị gợi “dài, đằng đẵng” thể hiện sự cảm nhận khác thường về thời gian, từng phút từng giờ trôi qua nặng nề như năm tháng. càng lâu, thời gian càng dài, nỗi buồn càng nặng.

→ Đoạn thơ diễn tả nỗi cô đơn tột cùng trong lòng người chinh phụ

đ. Các hoạt động cố gắng duy trì cuộc sống hàng ngày.

– Từ “gượng”: nhấn mạnh nỗ lực gượng ép của kẻ chinh phục

Xem thêm bài viết hay:  Top 10 bài phân tích, dàn ý bài thơ Ánh trăng của Nguyễn Duy hay nhất

Mâu thuẫn giữa lý trí và tình cảm:

+ Thắp hương tìm sự thanh thản nhưng cảm xúc bị hoang mang bởi mộng tưởng, suy nghĩ lo lắng, linh cảm chẳng lành

+ Soi gương mà chỉ thấy khuôn mặt buồn rươm rướm nước mắt.

+ Loay hoay đánh đàn để ôn lại những kỉ niệm của vợ chồng mà nơm nớp lo sợ điềm xấu. Nỗi khắc khoải không chỉ thể hiện sự cô đơn mà còn thể hiện khát vọng hạnh phúc lứa đôi của người phụ nữ.

⇒ Tiểu kết:

– Nội dung: Miêu tả tâm trạng cô đơn, lẻ loi, trống vắng của người phụ nữ, ẩn sau đó là thái độ cảm thông, chia sẻ của tác giả trước những nỗi khổ đau của con người.

– Mỹ thuật:

+ Giọng thơ buồn, ưu tư, dịu dàng, trầm lắng.

+ Khắc họa nhân vật tài tình, tinh tế qua hành động nhân vật, yếu tố ngoại cảnh, độc thoại nội tâm

+ Biện pháp tu từ: so sánh, điệp ngữ, điệp ngữ.

2. Nỗi nhớ của người chinh phụ.

một. Điều ước của kẻ chinh phục.

– “Gió đông”: Ngọn gió xuân mang hơi ấm và sự sống

– “Non Yên”: Truyền thuyết chỉ nơi biên ải xa xôi

– “Nghìn vàng”: Ẩn dụ cho nỗi lòng của kẻ chinh phụ (buồn, cô đơn, lo lắng, trống rỗng, hi vọng rồi lại thất vọng)

→ Bằng những ẩn dụ và câu chuyện thể hiện ước nguyện của kẻ chinh phụ gửi gắm niềm hi vọng và nỗi nhớ vào ngọn gió xuân đưa đến chiến trường xa để kẻ chinh phạt hiểu và quay về bên nàng.

b. Ký ức của kẻ chinh phục

– Thủ pháp điệp ngữ liên hoàn “Non non thanh bình, thiên địa”: Nhấn mạnh khoảng cách xa xôi, những trở ngại không gì lấp đầy được, đồng thời là nỗi nhớ da diết, đau đớn tột cùng trong lòng người chinh phụ.

Xem thêm bài viết hay:  Phân tích nhân vật Phùng trong truyện ngắn Chiếc thuyền ngoài xa hay nhất (2 mẫu)

– Từ “sâu thẳm, đau đáu”: Mức độ cực trái của nỗi nhớ, mức độ sâu xa là nỗi nhớ da diết, dai dẳng, triền miên, tồi tệ nhất là nỗi nhớ gắn liền với nỗi đau, nỗi sầu.

→ Lời thơ nắm bắt một cách tinh tế và cảm động sắc thái của nỗi nhớ, nỗi nhớ ngày một dâng cao, dồn nén thành nỗi đau da diết.

→ Sự tinh tế, nhạy cảm, hài hòa của tác giả.

c. Mối quan hệ giữa ngoại cảnh và tâm trạng.

– “Cảnh buồn”, “người thiết tha”: Cảnh và người gặp nhau trong buồn đau

Cảnh vốn là vật vô tri vô giác, nhưng tâm trạng con người đã nhuốm màu cảnh vật.

→ Bút pháp tả cảnh ngụ tình, người chinh phụ hướng nỗi buồn ra khỏi cảnh khiến cho cảnh cũng buồn theo.

⇒ Tiểu kết.

– Nội dung: Miêu tả nỗi buồn, nỗi đau, nỗi nhớ nhung của người chinh phụ, ẩn chứa sau đó là niềm cảm thông, trân trọng của tác giả đối với số phận, phẩm giá của người phụ nữ

– Mỹ thuật:

+ Sử dụng biện pháp tu từ ẩn dụ, điệp ngữ liên hoàn, từ láy

+ Bút pháp tả cảnh ngụ tình.

+ Giọng điệu sầu, buồn

III. Chấm dứt

– Khái quát nội dung và nghệ thuật của đoạn trích

– Liên quan đến số phận người phụ nữ trong xã hội phong kiến ​​phải xa chồng vì chiến tranh phi nghĩa: Vũ Nương. Qua đó, phê phán chiến tranh phi nghĩa đã tước đi hạnh phúc của người phụ nữ.

Xem thêm các bài văn mẫu phân tích và lập dàn ý tác phẩm lớp 10:

Các bài giải bài tập lớp 10 sách mới:

tinh-canh-le-lộ-dân-dân-chinh-phu.jsp

Giải bài tập lớp 10 theo sách mới môn học

Viết một bình luận